Aan de slag met kwaliteitsvolle onlinehulp

Inspiratieboom onlinehulp

Je wil aan de slag met onlinehulp, maar weet niet goed met welke kwaliteitseisen je rekening moet houden? Niet verwonderlijk, want er zijn heel diverse onlinetoepassingen en onlinehulpverleningsinstrumenten. Afhankelijk van de soort onlinetoepassing zijn bepaalde vereisten meer of minder van belang. De inspiratieboom onlinehulp helpt je op weg. Enerzijds zijn er de gebruikersvereisten, anderzijds de technische vereisten. Deze boom kan zowel worden ingezet voor het ontwikkelen van nieuwe onlinehulptoepassingen als voor het screenen en evalueren van bestaande onlinehulptoepassingen. De boom geeft een duidelijk en volledig overzicht van alle mogelijke kwaliteitsvereisten. Ze is daarom een belangrijke inspiratiebron voor verschillende sectoren, waaronder de verslavingszorg.

Gebruikersvereisten

"Gebruikersvereisten zijn de ‘algemene vereisten’ vanuit het perspectief van de gebruikers. De term

gebruikers slaat zowel op de medewerkers van een organisatie die met de onlinetoepassing werken, als op de cliënten” (Bocklandt et al., 2014). Onder de gebruikersvereisten vallen twee grote groepen, namelijk de criteria met betrekking tot de bruikbaarheid van een tool en de criteria aangaande veiligheid en betrouwbaarheid. Onder ‘bruikbaar’ wordt verstaan dat de toepassing waardevol (zinvol, realistisch en effectief, doelgroepgericht en personaliseerbaar) is, gebruiksvriendelijk, toegankelijk en beschikbaar (aangepast aan doelgroep en drager). Naast bruikbaar dient de tool ook veilig en betrouwbaar te zijn. Dit houdt in dat de toepassing respect heeft voor privacy, veilig en stabiel is en verstrekt wordt vanuit een betrouwbare aanbieder.

Technische vereisten

Technische vereisten bevatten die criteria en voorwaarden die een organisatie mag stellen ten aanzien van onlinetoepassingen, zodat deze …

  • …goed werken, en zodat die werking ook kan opgevolgd worden (functionele vereisten).
  • …op voldoende krachtige hard- en software draaien zodat een vlotte werking kan gegarandeerd worden (systeemvereisten).
  • …van een betrouwbare leverancier afkomstig zijn, waardoor een feilloze werking kan gegarandeerd worden (betrouwbaarheid leverancier)” (Bocklandt et al., 2014).

Het inspiratiedocument

Deze kwaliteitscriteria (gebruikersvereisten én technische vereisten) kunnen in alle gezondheidssectoren, en dus ook de verslavingszorg, toegepast worden. Naast de inspiratieboom werden ook in het buitenland initiatieven ontwikkeld die kwaliteitscriteria aanbieden, namelijk de Health App Toolkit van PatientView (2014-2015) en de Onlinehulpstempel van onze Nederlandse collega’s van Trimbos.

Wil je meer lezen over de kwaliteitscriteria van online tools? Klik dan hier voor het volledige document ‘Online toepassingen rond de alcohol-, drug- en gokproblematiek Inspiratie voor intermediairs’.

In het inspiratiedocument wordt ook een toegepast voorbeeld gepresenteerd, namelijk het ‘Click for Support-project’, een Europees preventieproject dat richtlijnen heeft ontwikkeld voor online interventies in selectieve drugpreventie specifiek gericht naar jongeren.

Voor meer informatie verwijzen we eveneens naar de volgende rapporten, webinfo en wetenschappelijke artikelen.

Visieontwikkeling onlinehulp

Van plan om online aan de slag te gaan in je organisatie? Dan is de eerste stap het ontwikkelen van een visie, die een duidelijk kader schept, en de onlinehulp positioneert in jullie huidige werking. VAD ontwikkelde een tool die helpt bij het uitwerken van zo'n visie.

Competenties en randvoorwaarden

Downloads

Laura Boutens
Jasmien De Doncker

Stafmedewerkers onlinehulp