Ketamine: wat je als professional wil weten

Ketamine is een snelwerkend verdovingsmiddel en werkt als een dissociatief tripmiddel. Artsen gebruiken het bij kortdurende, pijnlijke ingrepen, in brandwondencentra en in de veeartsenij (merknamen ‘Ketalar’ en ‘Ketaset’). Recreatief duikt ketamine vooral op in het uitgaansleven, vaak onder de naam ‘Special K’, ‘keta’ of ‘ket’. Het wordt meestal gesnoven, vaak vanop een sleutel. De effecten variëren van een zweverige roes bij een lage dosis tot een intense hallucinogene en dissociatieve ervaring -de zogenaamde ‘K-hole’- bij hoge dosissen.

Op deze pagina
Hoeveel mensen gebruiken ketamine in Vlaanderen?
Wat zijn ketamineblaas en K-krampen?
Kan je verslaafd geraken aan ketamine?
Cijfers en feiten over ketamine

Hoeveel mensen gebruiken ketamine in Vlaanderen?

In de algemene bevolking gebruiken weinig mensen ketamine. Bij studenten, uitgaanders en mensen die frequent illegale drugs gebruiken, zie je het middel de voorbije jaren wel vaker opduiken.

De VAD-studentenbevraging van 2025 telt 4% laatstejaarsgebruik bij Vlaamse studenten: 7% bij mannelijke studenten, 3% bij vrouwelijke studenten.

In het uitgaansleven ligt het gebruik hoger. In 2025 gebruikte 28% van de uitgaanders ooit ketamine, 12% het laatste jaar. Dat is een duidelijke stijging tegenover 2015, toen respectievelijk 15% en 5% ketaminegebruik rapporteerde. Het laatstejaarsgebruik lag in 2025 hoger bij mannen (16%) dan bij vrouwen (8%). Regelmatig gebruik bleef rond 1%.

Ook hulpverleningsgegevens tonen ketamine steeds vaker. In 2015 telden gespecialiseerde behandelingscentra in Vlaanderen 20 behandelepisodes voor ketamine. In 2025 waren dat er 476 – 3% van alle nieuwe behandelepisodes. Van de personen in behandeling voor ketaminegebruik was 73% man. De meeste cliënten waren tussen 20 en 29 jaar, met een gemiddelde leeftijd van 26,8 jaar.

Ook bij De Druglijn komt ketamine vaker aan bod: van 0,8% van de contacten in 2014 (43 contacten) naar 4% in 2025 (206 contacten).

Download de factsheet Nieuwe drugs voor meer cijfers

Wat zijn ketamineblaas en K-krampen?

Ketamineblaas – officieel ketamine-geïnduceerde uropathologie – is een van de belangrijkste risico’s bij langdurig en veelvuldig gebruik. Ketamine tast niet alleen de blaas aan, maar ook de urinewegen en de nieren.

Signalen van ketamine-geïnduceerde uropathologie:

zeer vaak moeten plassen
constante aandrang
nachtelijk plassen
pijnlijk plassen
hevige buikpijn of K-krampen

K-krampen zijn ernstige, soms chronische buikpijnaanvallen bij langdurig ketaminegebruik.

Vroegdetectie loont!

Hoe vroeger iemand stopt, hoe groter de kans op volledig herstel. In een vroeg stadium verdwijnen de klachten meestal zodra iemand stopt met ketamine. Zonder blijvende schade.
Wie blijft gebruiken, loopt meer risico. De klachten verergeren en de schade wordt soms onomkeerbaar. Dan volgt vaak een lange medische behandeling. Wat het extra lastig maakt: de pijn lijkt vaak alleen te zakken door (opnieuw) ketamine te nemen. Zo gebruikt iemand ketamine als pijnstiller tegen klachten die ketamine zelf veroorzaakt. Een vicieuze cirkel.

Wat doe je als professional?

Blaasklachten, zeker bij een jongere? Vraag naar ketaminegebruik.
Vermoed je dat iemand vaak ketamine gebruikt? Vraag expliciet naar plasproblemen, buikpijn en ander lichamelijk ongemak.
Verwijs indien nodig door naar een uroloog en/of drughulpverlening.

Gebruik de me-ASSIST om te screenen op ketaminegebruik en het gesprek aan te gaan

Kan je verslaafd geraken aan ketamine?

Ja. Ketamine geeft geen echte lichamelijke afhankelijkheid, maar wel een sterke psychische. Wie vaak gebruikt, krijgt het gevoel de drug nodig te hebben om zich goed te voelen. En dan is er de tolerantie. Die stijgt snel: iemand heeft al gauw een hogere dosis nodig voor hetzelfde effect.

Het VAD-webinar ‘Ketamine onder de loep: inzichten uit praktijk en gebruikerservaringen’ beschrijft ketamineverslaving als een samenspel van mechanismen.

Ketamine dempt pijn – fysiek én emotioneel
Het dissociatieve effect werkt psychisch aantrekkelijk
De werking is kort, de piek intens. Dat lokt craving uit: de drang om opnieuw en dus veelvuldig, te gebruiken

De combinatie van de tolerantie en craving maakt ketamine verslavender dan andere tripmiddelen zoals lsd of xtc.

De stijgende behandelingscijfers van 20 naar 476 episodes tussen 2015 en 2025 tonen dat professionele aandacht nodig blijft.

VAD ontwikkelt momenteel in samenwerking met verslavingsartsen en urologen richtlijnen voor behandeling van klachten bij ketaminegebruik en -afhankelijkheid. Voor een stand van zaken kan je terecht bij Jasper Janssens.

Verwijs bij twijfel door naar de ketamine-zelftest van De Druglijn

VAD ontwikkelde samen met Jellinek een ketamine-zelftest op De Druglijn voor wie zich vragen stelt bij het eigen gebruik. De test peilt naar frequentie, motieven, context, lichamelijke klachten en blaasklachten, en geeft advies op maat.