SCANNER-project biedt meer inzicht in NPS-gebruik

Het afgelopen decennium verschenen er steeds meer Nieuwe Psychoactieve Stoffen (NPS) op de Europese drugmarkt. Deze nieuwe drugs zijn chemisch en toxicologisch vergelijkbaar met klassieke illegale drugs, maar ontwijken de vaak verouderde drugwetgeving doordat de moleculen structureel gewijzigd worden. Door de band genomen is er weinig informatie over het gebruik en de daaraan verbonden risico’s van NPS.

Impact van wetswijzigingen

De meeste EU-lidstaten pakken het NPS-fenomeen aan met een wetswijziging waarbij het bezit en de productie van NPS via generieke wetgeving strafbaar worden gemaakt. Er is echter vrijwel geen informatie beschikbaar over de gevolgen van dit soort wetgeving op de samenstelling van NPS die online te koop worden aangeboden en op de prijs en het aanbod. Met het internationale project SCANNER gaan we via continue webmonitoring na welke NPS online te koop worden aangeboden, zowel voor als na een wetswijziging. Door NPS online aan te kopen en te analyseren, onderzoeken we in welke mate de samenstelling van NPS die online beschikbaar zijn, overeenkomt met de veronderstelde samenstelling zoals geadverteerd door de verkoper.

Labo’s werken samen om NPS-analyses te optimaliseren

Referentieanalysemethoden zullen worden ontwikkeld en gevalideerd. Diverse Europese labo’s werken samen. Zo kunnen ze controleren of de analyseresultaten tussen de labo’s onderling gelijk lopen en consistent zijn. Daarnaast worden nuttige analysereferentiematerialen voor NPS gedeeld onder de projectpartners. Het project zal daarnaast ook de procedures voor druganalyses op Europees niveau harmoniseren en de kwaliteit van de algemene analyseresultaten verbeteren. De verkregen NPS-gegevens worden gedeeld met het EMCDDA REITOX-netwerk met behulp van het recent ontwikkelde online platform voor NPS (EDND2).

Fentanyl-fenomeen in kaart brengen

Door het verzamelen en analyseren van heroïnemonsters verkregen van gebruikers in de EU, gaan we vervolgens na in hoeverre het fentanyl-probleem in de Europese heroïnemarkt is doorgedrongen. Tenslotte onderzoeken we ook de bruikbaarheid van goedkope fentanyl-testkits in een context van schadebeperking.

Prevalentiegegevens van NPS verbeteren

VAD leidt in dit project een werkpakket waarbij terreinorganisaties geholpen worden om prevalentiegegevens over het gebruik van NPS te verzamelen. Dat doen ze via gestandaardiseerde vragenlijsten. Door bestaande Europese koepelfederaties (zoals Fesat, YODA en NEWNet) bij dit project te betrekken, zullen de participerende organisaties zich bewuster worden van het belang van goede dataverzameling rond NPS en van de uitdagingen die het NPS-fenomeen met zich meebrengt.

SCANNER wordt gecoördineerd door het Belgische Sciensano. In het project werken we samen met partners uit Spanje (ABD), Polen (YODA), Slovenië (Drogart), Oostenrijk (Check it), Portugal (Kosmicare), Duitsland (Legal high inhaltstoffe) en UK (Manchester University). Het project loopt 24 maanden tot februari 2022.

Meer info volgt binnenkort via deze website: www.nps-scanner.eu

Jochen Schrooten

Uitgaan / EWS / Quality Nights (Vl)