Herstel zonder behandeling: deelnemers onderzoek gezocht

De UGent doet onderzoek naar herstel van middelenproblematiek en zoekt zowel deelnemers die een behandeling hebben gevolgd als deelnemers die dat niet hebben gedaan.

Herstel zonder behandeling

Men gaat er vaak van uit dat behandeling noodzakelijk is om tot herstel te komen, maar buitenlands onderzoek heeft aangetoond dat mensen in staat zijn zichzelf te veranderen, ook zonder hulpverlening.

Dit wordt ook wel herstel zonder behandeling of natuurlijk of spontaan herstel genoemd. Deze vorm van herstel komt vaker voor dan gedacht. Een Amerikaanse studie van Kelly en collega’s (2017) toonde aan dat 46% van de mensen in de VS die een alcohol-of drugprobleem overwonnen, dit deden zonder formele (ambulante of residentiële behandeling) of informele hulp (zelfhulpgroepen zoals bijvoorbeeld NA, AA). Dit werd aangevuld door een Australische studie van Mellor en collega’s (2021), waarin 50% van de deelnemers die een alcoholprobleem overwonnen, dit zonder hulp deden.

Vergelijkbaar Europees onderzoek naar deze vorm van herstel bestaat momenteel niet. Om deze leemte te vullen, startte de UGent in oktober 2021 met een onderzoek naar herstel van verslaving waarbij mensen geen gebruik maken of maakten van hulpverlening of behandeling. De onderzoekers willen vooral de complexe realiteit van personen die een veranderingstraject afleggen beter begrijpen. Daarom willen ze niet enkel kijken naar het gebruik, maar vertrekken vanuit de persoon zelf - met de nodige aandacht voor de sociale omgeving en de ruimere samenleving. Dit onderzoek wordt gefinancierd door het Fonds Wetenschappelijk Onderzoek (FWO-Vlaanderen).

‘Leven in herstel’

Voor dit onderzoek naar herstel zonder behandeling lanceerden de onderzoekers begin juni 2022 een nieuwe versie van de vragenlijst ‘Leven in herstel’, die ze in 2018 afnamen bij personen in herstel van een verslaving aan illegale drugs. Met de vragenlijst willen ze zoveel mogelijk mensen bereiken, zowel personen die gebruik maakten van hulpverlening als personen die dat niet hebben gedaan. Een korte bevraging peilt naar wie deze mensen zijn, wat hen heeft geholpen, welk traject ze hebben afgelegd en op welke manier mensen in ‘natuurlijk herstel’ verschillen van mensen die een begeleid hersteltraject hebben gevolgd. De focus ligt dus niet enkel op gebruik, maar ook op de verschillende levensdomeinen en factoren die belangrijk zijn geweest voor het herstel. Gestopt zijn met gebruik is geen voorwaarde om deel te nemen, wel dat je van jezelf vindt dat je in herstel bent.

Verder onderzoek

De informatie uit deze korte vragenlijst is interessant, maar tegelijk beperkt om de hersteltrajecten van deelnemers diepgaand te analyseren. Daarom is de UGent ook op zoek naar deelnemers die zich willen engageren voor verder onderzoek over herstel zonder behandeling, aan de hand van diepte-interviews.

Deelname en contact

Ken je mensen die problemen hadden met alcohol en/of andere drugs, minstens drie maanden in herstel zijn en zouden willen meewerken aan dit onderzoek? Dan kunnen ze deelnemen aan het onderzoek via deze website.

Heb je vragen of opmerkingen? Neem gerust contact op met herve@ugent.be

Florian De Meyer
Faculteit Psychologische en Pedagogische Wetenschappen
Vakgroep Orthopedagogiek