“E-vrijwilligers", een innovatieve manier om informatie over drugs en veilig gebruik online te verspreiden

Interreg-project PARTY

Onder normale omstandigheden zijn er organisaties die feestvierders op festivals en in clubs informeren over drugs en veilig gebruik. In volle Covid-19-crisis is dat uiteraard niet mogelijk. Maar er zijn ook andere manieren om betrouwbaar schadebeperkend advies te verspreiden, onder andere door online interventies via drugfora. In het kader van het Interreg-project “PARTY” ontwikkelde VAD, het Vlaams expertisecentrum Alcohol en andere Drugs, samen met verschillende organisaties uit Vlaanderen, Wallonië en Noord-Frankrijk een methodiek om een team vrijwilligers en experten online in te zetten. Voor de uitrol van deze methodiek werkt VAD nauw samen met het peer support project Safe ‘n Sound.

Sinds enkele jaren stelt men vast dat steeds meer mensen die drugs gebruiken zich online informeren. De social distancing-maatregelen die sinds de gezondheidscrisis ingevoerd zijn, hebben deze nieuwe gewoonte versterkt.

Het is vandaag de dag dan ook heel eenvoudig om informatie over de aankoop en het gebruik van drugs op het internet te vinden. Via fora en sociale netwerken zijn uitwisselingen tussen mensen die drugs gebruiken sterk gegroeid. Ook voor dit onderwerp is het internet een veelgebruikte discussieruimte, vooral onder jongeren. Die open conversatie is een positief gegeven, maar je vindt er helaas ook veel foute informatie, nepnieuws en propaganda.

Eén van de prioriteiten van het Interreg-project PARTY (Preventive Actions and Risk Reduction Towards Young people) is de aanwezigheid op sociale netwerken en fora. Zo kunnen ze mensen die drugs gebruiken online bereiken, hen correct informeren en zo goed mogelijk adviseren. "Mensen zijn niet van de ene dag op de andere gestopt met hun druggebruik omwille van het coronavirus Covid-19". zegt Jochen Schrooten, medewerker op het project bij VAD. “Het is dus onze verantwoordelijkheid om de mensen te zoeken waar ze hun tijd doorbrengen: op het internet."

Het is onze verantwoordelijkheid om de mensen te zoeken waar ze hun tijd doorbrengen: op het internet.

Jochen Schrooten, VAD

Niet om het even wie...

Om de doelgroep te bereiken met boodschappen en in een taal op hun maat, werken de partners samen met het peer support project Safe ‘n Sound en maken ze net zoals deze organisatie gebruik van “peers”. Letterlijk vertaald "gelijken": vrijwilligers die ervaring en kennis hebben over het uitgaansleven en drugs. Zij kunnen een vertrouwensband en een echte dialoog met de mensen die drugs gebruiken opbouwen, zonder te moraliseren of te stigmatiseren.

De e-peers hebben een goede kennis over psychoactieve middelen en risicobeperking, en ze kunnen die informatie op een correcte manier overbrengen. Ze zijn vertrouwd met communicatie via het internet, en beschikbaar om op de verschillende fora in te grijpen, vooral tijdens piekperiodes.

De e-peers kunnen hun kennis bijspijkeren in vormingen. Een aantal vonden de afgelopen maanden al plaats (zowel offline als online), maar ook in 2020 en 2021 worden er vormingen georganiseerd. Die gaan niet alleen in op productinformatie en risicobeperking, maar ook op de methode van interventie op sociale netwerken en fora.

…en niet om het even hoe

Net zoals bij fysieke interventies in het uitgaansleven werken peers ‘outreachend’, wat wil zeggen dat er op een laagdrempelige manier contact wordt gelegd met de doelgroep. Een methodologische gids overloopt alle belangrijke ethische en deontologische vragen die bij die werkwijze kunnen opduiken, en geeft de e-peers ook informatie over de opleiding en de begeleiding waar ze beroep op kunnen doen.

"Om iedereen het best mogelijke antwoord op maat te kunnen geven, hebben we samengewerkt met peers en experten", onderstrepen de projectpartners. "Het is daarbij ook onze bedoeling om deze methode zo te ontsluiten dat ze in de toekomst gemakkelijk door anderen kan worden gekopieerd."

Na de afzondering: terug op het terrein

Vanwege het verbod op alle massa-evenementen, zowel in Frankrijk als in België, heeft het PARTY-project zich al enkele maanden geconcentreerd op deze online taak. Meteen ook het meest innovatieve aspect van het project. Maar de actie op het terrein wordt niet vergeten: de peers van Safe ‘n Sound zullen, zodra het weer kan, mensen die drugs gebruiken in nachtclubs of op feestavonden ontmoeten. Een andere doelstelling van het project is uitbaters en organisatoren in het uitgaansleven op hun verantwoordelijkheden wijzen, en hen ondersteunen in het aanbieden van verschillende services zoals het opleiden van hun personeel, het aanbieden van gratis water, het inrichten van veilig vervoer, ... Dat gebeurt met een gediversifieerd aanbod van omgevingsgerichte interventies: Quality Bars voor danscafé's, Quality Events voor festivals en Quality Nights voor clubs.

Deze acties worden hervat zodra de Belgische en Franse autoriteiten opnieuw toestemming geven voor massa-evenementen.

Op zoek naar e-peers

De partners van het Interreg-project PARTY zijn continu op zoek naar nieuwe e-peers. Interesse? Contacteer hen via https://www.projectparty.eu/ of via info@safensound.be

Shawny Vanhoutteghem
Coördinator Safe 'n Sound – Party project