Tournée Minérale: 122.000 Belgen staan stil bij alcoholgewoontes

VAD en Stichting tegen Kanker blikken tevreden terug op de ‘Tournée Minérale’. Van bij de eerste editie is de campagne een schot in de roos, ‘Tournée Minérale’ werd op enkele weken tijd een begrip. 122.460 Belgen engageerden zich om de afgelopen maand geen alcohol te drinken. De voornaamste reden tot deelname bleek hun gezondheid. Tournée Minérale bereikte veel meer mensen dan enkel het aantal ingeschrevenen dankzij de weerklank op traditionele én sociale media. De organisatoren zijn dan ook heel blij met de aandacht die het thema ‘gezond omgaan met alcohol’ kreeg. Ten slotte werd tijdens de campagne ook al meer dan € 170.000 ingezameld. Die opbrengst gaat volledig naar kankeronderzoek. Zo’n overweldigend succes vraagt om een herhaling! Zet dus alvast februari 2018 in jullie agenda voor de tweede editie van Tournée Minérale.

Infografieken met een aantal opvallende cijfergegevens over de campagne, zijn te bekijken op de volgende links: over de deelnemers en over het bereik.

  • West-Vlaanderen was de meest enthousiaste Tournée Minérale-provincie. Per 1.000 inwoners hebben er zich 17 ingeschreven voor de campagne.
  • De gemiddelde leeftijd van ingeschreven vrouwen is 40,6 jaar, bij de mannen is dat 43,3 jaar. 74% van de deelnemers is, evenredig verspreid, tussen de 25 en de 55 jaar oud. Daarmee is de beoogde doelgroep duidelijk bereikt.
  • 3.124 teams hebben zich ingeschreven, dat gaat van jeugdbewegingen, over middenveldorganisaties tot grote bedrijven. Het grootste team is ‘Nooit meer diëten’ van Sandra Bekkari. Zij wist 442 mensen te overtuigen.

Belangrijkste motivatie: gezondheid

Bij het inschrijven werd aan de deelnemers gevraagd waarom ze de uitdaging van één maand zonder alcohol aangingen. 64% duidde het antwoord ‘Om mijn lichaam een alcoholpauze te geven’ aan, en 52% ‘Om me fitter te voelen’. Gezondheid was dus sowieso een grote drijfveer om deel te nemen aan de campagne. Op korte termijn ervaren mensen inderdaad een aantal gezondheidseffecten (betere nachtrust, meer energie, gewichtsverlies, …), en een maand niet drinken geeft de lever een rustpauze.

We hebben er dan ook vertrouwen in dat heel wat deelnemers die voordelen niet zomaar overboord zullen zetten. Het succes van de campagne bewijst in elk geval dat mensen gezond met alcohol willen omgaan.

Marijs Geirnaert, directeur van VAD

Reikwijdte

De organisatoren zijn ervan overtuigd dat ze meer bereikt hebben dan enkel de mensen 28 dagen lang geen alcohol te laten drinken: “Tournée Minérale heeft de deelnemers hun alcoholgewoontes laten doorbreken. Ze hebben ervaren dat er lekkere en gezonde alternatieven zijn, dat ze zich perfect kunnen amuseren zonder alcohol, en dat ze zich ’s anderendaags ook frisser voelen”, vertelt Marijs Geirnaert, directeur van VAD, “We hebben er dan ook vertrouwen in dat heel wat deelnemers die voordelen niet zomaar overboord zullen zetten. Het succes van de campagne bewijst in elk geval dat mensen gezond met alcohol willen omgaan.”

Hoeveel is te veel?

Maar wat betekent dat dan, gezond met alcohol omgaan? Alcohol is een ongezond product, hoe minder hoe beter dus. Het heeft invloed op bijna alle organen in het lichaam en hangt samen met ongeveer tweehonderd verschillende aandoeningen. “Ook met 8 verschillende types kanker*”, vertelt dr. Mathijs Goossens, woordvoerder van Stichting tegen Kanker. “Dat was te weinig bekend. Na Tournée Minérale hopen we niet alleen dat mensen even stilstonden bij hun alcoholgebruik, maar ook dat de mensen beseffen dat er een link is tussen alcohol en kanker. Want wil je kanker zo weinig mogelijk kans geven, dan drink je best helemaal geen alcohol.”

De richtlijn, die VAD in 2016 samen met experten heeft uitgewerkt, luidt als volgt: om de risico’s van alcohol te beperken, drinken volwassen mannen en vrouwen best niet meer dan 10 standaardglazen per week. Die 10 glazen worden best gespreid over meerdere dagen in de week, met een aantal alcoholvrije dagen ertussen. “Met deze richtlijn sluit je niet alle risico’s uit”, legt Marijs Geirnaert uit. “Maar de 10-glazen-richtlijn zoekt een evenwicht tussen risico’s op gezondheid en veiligheid enerzijds en haalbaarheid anderzijds. We willen hiermee een houvast geven om drinkgewoonten blijvend bij te stellen.”

Sociale druk: de mentaliteit wijzigen

De campagne heeft op meer gewerkt dan alleen op gezondheid. “Wanneer iemand te kennen geeft geen alcohol te willen drinken, is een vaak gehoorde reactie: Allez kom, ééntje, voor de gezelligheid. De sociale druk om te drinken is soms expliciet, soms subtiel, maar quasi steeds aanwezig. Afgaand op de reacties die we lazen op de sociale media, hebben de Tournée Minérale-deelnemers dat meermaals ondervonden”, vertelt Marijs Geirnaert. “Het voordeel van de campagne is dat daar nu uitgebreid over gepraat is, in de media, op sociale media, op café en bij mensen thuis. De positieve respons was overweldigend: er zijn alcoholvrije recepties en feesten georganiseerd, er werden mocktails geserveerd in praatprogramma’s op tv, horecazaken ontwikkelden alternatieven en pasten hun kaarten – hopelijk blijvend – aan, … We hebben met zijn allen een maand lang stilgestaan bij hoe we met alcohol omgaan, als individu, maar ook als maatschappij. Het effect van de campagne is dus veel groter dan enkel bij de 122.000 deelnemers en dat is een heel mooie verwezenlijking!”

Tournée minérale heeft mij vooral geconfronteerd met de manier waarop alcohol ingebed is in ons dagelijks leven, de samenleving en onze cultuur.

Jo Vandeurzen, Vlaams minister van Welzijn, Volksgezondheid en Gezin

Ook Jo Vandeurzen, Vlaams minister van Welzijn, Volksgezondheid en Gezin bevestigt: “Tournée minérale heeft mij vooral geconfronteerd met de manier waarop alcohol ingebed is in ons dagelijks leven, de samenleving en onze cultuur. Gezien het grote aantal deelnemers was de campagne een schot in de roos! Ik hoop dat het hen en velen rondom hen aanzet om op een bewuste manier met alcohol om te gaan.”

Wetenschappelijk onderzoek naar de effecten van Tournée Minérale

Of de campagne echt tot andere alcoholgewoonten en -attitudes geleid heeft, zal binnen een paar maanden duidelijk worden. UGent heeft een enquête afgenomen onder de deelnemers bij de start van de alcoholvrije maand, zal die binnenkort nog eens herhalen, om dan een derde en laatste keer binnen een half jaar te kijken of de deelnemers op dat moment nog steeds anders en minder alcohol drinken.

Inspanningen voor de strijd tegen kanker

“We zijn erg blij met de inspanningen die geleverd werden om de strijd tegen kanker te steunen”, aldus dr. Goossens: “Iemand heeft een logo op zijn lichaam laten tatoeëren, iemand anders zwom de ijskoude Maas over, er zijn veel en heel originele initiatieven genomen om de strijd tegen kanker te steunen. En we hebben ons objectief bijna behaald! Geld dat allemaal rechtstreeks naar de strijd tegen kanker gaat. Dus uit naam van patiënten, naasten en onderzoekers wil ik iedereen bedanken die een duit in het zakje deed."

Jonathan Deleener
Stafmedewerker Communicatie