Opvoedingsondersteuning voor etnisch-culturele minderheden

Binnen TAD-preventie zijn etnisch-culturele minderheden (ECM) vaak een onderbelichte en weinig bereikte doelgroep. Het Vlaams aanbod is niet aangepast aan de culturele gevoeligheden en ECM voelen zich daardoor vaak inhoudelijk minder aangesproken. Om dit hiaat in te vullen, werkten VAD en VIGeZ tussen december 2013 en mei 2015 in samenwerking met zes pilootregio's aan een preventieproject voor ouders uit ECM. De focus van het project is het versterken van de opvoedingsvaardigheden die TAD-gebruik bij jongeren mee kunnen uitstellen.

Samen met ECM

De zes pilootregio's ontwikkelden methodieken, deels geïnspireerd op bestaande interventies. De uitwerking van de methodieken gebeurde in tandem door een TAD-preventiewerker en een ECM-intermediair.

Tijdens het project werd elke methodiek ook lokaal uitgevoerd bij ECM. Op basis van deze pretest werd de methodiek indien nodig bijgestuurd. Dit resulteerde in een divers en waardevol aanbod van methodieken voor verscheidene ECM-doelgroepen.

Les voor inburgeraars

De stad Vilvoorde ontwikkelde samen met een lesgever van het onthaalbureau Vlaams-Brabant een ‘Les over tabak, alcohol, drugs en opvoeding voor inburgeraars’. Binnen een inburgeringstraject worden inburgeraars opgedeeld per taalgroep en worden lessen gegeven in een tiental verschillende talen. De les die in Vilvoorde werd ontwikkeld wordt gekaderd binnen de les maatschappelijke oriëntatie waar gezondheid/opvoeding één van de topics is.

De les is gebaseerd op het pakket ‘Als kleine kinderen groot worden (AKKGW)’ en veronderstelt een actieve inbreng van de deelnemers. De filmpjes uit het AKKGW-pakket werden voorzien van ondertitels in het Nederlands, Frans, Engels, Spaans, Russisch, Pools en Roemeens. AKKGW werd ook aangepast voor de Marokkaanse en Turkse doelgroep waardoor de lessen dus in negen verschillende talen beschikbaar zijn.

Praatcafé

CGG Brussel – deelwerking Houba en Foyer vzw kozen voor een ‘Praatcafé over opvoeding, tabak, alcohol en drugs voor etnisch culturele minderheden’. Tijdens het praatcafé wordt aan ouders discussiemateriaal gepresenteerd (sketches, getuigenissen of stellingen).

Voor de sketches kan met bestaand materiaal gewerkt worden of men kan nieuwe sketches maken onder begeleiding van een toneelregisseur. Nadien discussiëren ouders hierover per tafel in kleine groepjes. Ten slotte geeft de begeleider van het praatcafé plenair verder toelichting. Discussiemateriaal is beschikbaar in Nederlands, Frans en Engels.

Opvoedingscursus

CGG VAGGA maakte samen met het OCMW Antwerpen – deelwerking Kansen voor Kinderen een ‘Opvoedingscursus over tieners en tabak, alcohol en drugs’. De opvoedingscursus haalt inspiratie uit het AKKGW-pakket en uit de aanpak van het positief opvoeden (Triple P).

De cursus bestaat uit drie blokken van een halve dag en richtte zich in de pilootfase op OCMW-klanten maar is ook bruikbaar in andere settings. Voor de bijhorende syllabus voor ouders werd ook een beroep gedaan op Verbal Vision: een communicatiecentrum voor de non-profit.

Mockumentary

De stad Oostende werkte voor dit pilootproject samen met CGG en CAW Noord-West-Vlaanderen en Klein verhaal vzw. Zij ontwikkelden ‘Grand Temptationz: omgaan met tabak, alcohol, drugs en andere verleidingen binnen de opvoeding. Grand Temptationz is een mockumentary (nepdocumentaire) waar een multiculturele groep jongeren uit Oostende aan het woord komt over hun leefwereld en hun visie op verleidingen zoals TAD, uitgaan, vriendschap, groepsdruk, …

De film is het uitgangspunt om met ouders van diverse achtergronden een gestructureerd groepsgesprek te houden. De mockumentary is ondertiteld in het Nederlands, Frans en Engels.

Bordspel

CGG Waas en Dender ontwikkelde samen met Scola Vitae vzw en ODICE vzw ‘Route 12+: Opvoedspel over tabak, alcohol en drugs voor etnisch-culturele minderheden’. Dit bordspel is gebaseerd op het AKKGW-pakket en kan gespeeld worden door een groep van maximaal tien ouders in drie uur.

Ouders passeren tijdens het spel een aantal settings waar ze meer leren over signalen van alcohol- en druggebruik, regels communicatie, … Het spel is beschikbaar in het Nederlands, Frans, Engels, Arabisch, Turks, Russisch, Spaans, Pools en Roemeens.

AKKGW in het Turks en Marokkaans

CAD Limburg maakte samen met de stad Genk (Veiligheidshuis en Dienst Diversiteit), gemeente Maasmechelen (Dienst Diversiteit), Villa Basta vzw en Stoorzender vzw twee aanpassingen van het AKKGW-pakket: één voor de Turkse en één voor de Marokkaanse gemeenschap.

De aanpassingen zijn beschikbaar als bijlage bij het originele pakket. Voor de aanpassing werden de filmpjes uit het pakket cultureel aangepast en geherinterpreteerd door acteurs van respectievelijk Turkse en Marokkaanse afkomst. In de filmpjes wordt zowel Nederlands als respectievelijk Turks en Marokkaans gesproken.

Extra’s

Ten slotte heeft VAD ook een heleboel ondersteunende materialen ontwikkeld die gebruikt kunnen worden in combinatie met de bovenstaande methodieken.

Een folder productinformatie is beschikbaar in het Nederlands, Frans, Engels, Arabisch, Turks, Pools, Roemeens, Russisch, Pasjtoe en Albanees. De brochure opvoedingsondersteuning TAD kan besteld worden in het Nederlands, Frans, Engels, Arabisch en Turks.

Filmpjes met getuigenissen van ECM-ouders zijn beschikbaar in het Nederlands, Frans en Engels.

Fred Laudens
Kwetsbare groepen / ECM / iDA

Hanna Peeters
Gezinnen / Kwetsbare groepen / ECM / Sport