Jaarcijfers: 2017 werd met een stijging van 13% recordjaar voor De DrugLijn

Jaarverslag De DrugLijn 2017

2017 was een recordjaar voor De DrugLijn. Nooit eerder werd meer contact opgenomen met de lijn. Het aantal vragen steeg met 13% tot 7.370. Omdat 2016 ook al een stijging met 8% optekende, betekent dit een toename met meer dan een vijfde op twee jaar tijd. Niet alleen het aantal contacten zat fors in de lift. Ook het online aanbod kreeg een behoorlijke boost. Er waren meer websitebezoekers dan ooit, tienduizenden mensen legden een online kennis- en zelftests af, en bijna 2 mensen per dag meldden zich aan bij het online zelfhulpprogramma.

Een jaar van records

1. Sinds haar oprichting in 1994 kende De DrugLijn al een aantal werkjaren waarin het aantal vragen stevig boven de 6.000 uitkwam. In 2008 kwam met 6.903 de grens van de 7.000 individuele contacten al eens in zicht. In 2017 werd die met 7.370 vragen ruimschoots overschreden. Binnen de 13% stijging ten opzichte van 2016 doen zich wel wat verschillen voor. Zo deed de grootste stijging zich voor in het aantal mailvragen (+22%). De chatservice blijft ononderbroken groeien en kende een toename met 14% meer gesprekken. Het aantal telefoon- en Skype-gesprekken steeg bescheidener met 5%.

2. Ook de DrugLijn-website brak records. Met een stijging van 29% tot 819.852 bezoekers en meer dan 1,8 miljoen bekeken pagina’s is het duidelijk hoe cruciaal de rol van die site is voor de werking van de lijn. Hij is het uitgelezen kanaal om het publiek te bereiken. Omgekeerd vormt hij voor velen de toegangspoort tot contact met de lijn.

3. Het aanbod met de 9 kennistest en 12 zelftests op de site blijft ongemeen populair. In 2017 werden 29% meer online tests afgelegd. In cijfers uitgedrukt betekent dit dat gokkers, gamers en gebruikers van drank, drugs en pillen in totaal 12.352 kennistests aflegden en met 70.733 zelftests checkten hoe riskant hun gebruik is. Meer dan 400 mensen mailden het resultaat van hun test naar De DrugLijn voor bijkomende toelichting of advies.

Ook DASH, de online zelfhulpmodule voor gebruikers die halfweg 2016 gelanceerd werd, slaat aan. 629 gebruikers gingen ermee aan de slag om hun gebruik te verminderen, te stoppen of onder controle te houden.

Een jaar van constanten...

1. Elk kanaal spreekt een eigen publiek aan. Ook in 2017 toonde de chatservice haar potentieel om jongeren te bereiken. 40% van de chatters was jonger dan 20 jaar. Gebruikers van drank, drugs en pillen, gamers en gokkers blijken ook vaker te chatten dan te bellen of mailen. De mailservice bereikt een iets ouder publiek dan de chatservice (48% was jonger dan 30 jaar) en bereikt naast gebruikers ook veel scholieren en studenten. De telefoonlijn spreekt het oudste publiek aan: exact de helft van de bellers was tussen 30 en 50 jaar oud. Onder hen veel gebruikers, maar ook veel ouders van gebruikers.

2. Gebruikers en ex-gebruikers blijven de grootste doelgroep. Een stijgend aantal vragen kwam van (ex-)gebruikers (36%). Daarbij valt wel op dat steeds meer alcoholgebruikers contact zoeken. Ouders (19%) vormen de tweede grootste groep en hebben een duidelijke voorkeur voor telefonisch contact. Partners, broers en zussen, kinderen van gebruikende ouders en overige familieleden zijn samen goed voor bijna een op vijf (18%) van alle contacten.

3. Cannabis, alcohol en cocaïne blijven de drugs waarover het vaakst contact wordt genomen. Al sinds de start van De DrugLijn in 1994 is het een constante: als in een contact een drug ter sprake komt, gaat dat het vaakst over cannabis. In 2017 bedroeg het percentage 33%. Met de jaren is alcohol opgeklommen tot het tweede meest besproken product (30%), terwijl cocaïne standvastig de derde plaats inneemt (17%). Medicatie en speed nemen plaatsen vier en vijf in. Het aantal vragen over ‘nieuwe’ drugs die vaak veel media-aandacht krijgen (GHB, NPS, Ketamine) ligt heel wat lager en blijft beperkt.

4. Mensen wegwijs maken in het preventie- en hulpverleningslandschap is een van de kerntaken van De DrugLijn. Wie vraagt naar preventie en hulp, wordt zo gericht mogelijk doorverwezen. In 51% van alle contacten vond een doorverwijzing plaats. Dat komt neer op meerdere duizenden doorverwijzingen per jaar. De DrugLijn beschouwt doorverwijzen als maatwerk en elke doorverwijzing komt dan ook tot stand in dialoog met de oproeper.

...en van evoluties

1. Voor het eerst in de geschiedenis van de lijn werd een meerderheid van de vragen aan De DrugLijn online gesteld. Online informatie en advies verstrekken of toeleiden naar hulp zit al zo’n 15 jaar in het DNA van De DrugLijn. Toch werd 2017 op dat vlak een kantelpunt. Het aantal mail-, chat- en skype-contacten (3.767) lag voor het eerst hoger dan het aantal telefoongesprekken (3.603) wat betekent dat 51% van de vragen online werd gesteld.

2. De tijd die het vergt om alle vragen te beantwoorden blijft toenemen. Niet alleen het aantal vragen aan de lijn nam sterk toe, net als voorgaande jaren steeg ook de gemiddelde duur van een telefoon- en chatgesprek. Ook de gemiddelde tijd die het vergde om een mail te beantwoorden nam toe. Dat komt omdat steeds meer oproepers een vraag naar advies en hulp hebben, of een luisterend oor zoeken, terwijl het percentage puur informatieve vragen daalt. Dat alles maakt dat de totale tijd voor het beantwoorden van alle vragen in 2017 steeg met 22% tot bij 2.500 uur.

3. De DrugLijn krijgt steeds meer vragen over gokken en problematisch gamen. Die stijging is al langer aan de gang en zette zich vooral voor gamen sterker door in 2017. Ook al blijven de percentages vragen over gokken (4%) en gamen (3%) beperkt, ze liggen hoger dan voor illegale drugs zoals heroïne of lsd.

Wil je meer weten over de 7.000 vragen die De DrugLijn in 2017 kreeg? Of over het gebruik van haar online aanbod? Krijgt De DrugLijn veel vragen van ouders? Wie maakt vooral gebruik van de chat? Gaan de vragen vooral over illegale drugs? Of ook over alcohol, gokken, gamen en medicatie?

Het jaarverslag vertelt je wie contact neemt en met welke vragen.

Tom Evenepoel
coördinator van De DrugLijn