Ginger

Sinds 1996 registreert VAD via het computerprogramma Ginger alcohol- en drugpreventieactiviteiten in Vlaanderen. Dit geïnformatiseerde registratiesysteem maakt het mogelijk dat preventiewerkers hun uitgevoerde preventieactiviteiten rond alcohol en andere drugs aan de hand van een aantal standaardvariabelen registreren.

VAD bundelt de data op Vlaams niveau en beschrijft de resultaten in een jaarlijks monitoringrapport. Op die manier geeft Ginger een kijk op de spreiding van preventieactiviteiten binnen de sectoren en regio's en op de aard van de gevoerde activiteiten (vorming, overleg of consult). Op basis van de resultaten kunnen de registratoren vervolgens hun eigen werking richting geven. Ginger is eveneens een instrument voor evaluatie van de eigen werking. Verder is Ginger ook een informatiebron voor het Vlaamse gezondheidsbeleid.

In 2009 werd een nieuwe online-versie van Ginger  door alle registrators in gebruik genomen. In 2010 verscheen het eerste monitoringrapport op basis van het vernieuwde registratieprogramma. In totaal namen in 2009 80 preventiewerkers deel aan de Gingerregistratie, wat merkelijk meer is dan de 60 à 65 die aan de registratierondes van de vorige Gingerversie deelnamen. In 2009 waren meeste registrators regionale CGG-preventiewerkers, met name 46 in totaal. Voorts namen 15 lokale en 19 Vlaamse preventiewerkers deel aan de registratie. Samen leverden zij 5.590 geregistreerde preventieactiviteiten aan.

In 2009 nam de gezondheidssector de fakkel van meest bereikte sector over van onderwijs, met een deelname aan bijna één op de drie preventieactiviteiten (31,5%). Dit kom vooral dankzij een sterkere intersectorale participatie. De onderwijssector zit daar qua aandeel net onder (28,7%). De overheidssector komt qua aandeel dicht in de buurt van deze beide sectoren (26,1%), waarbij vooral het grote aandeel intersectorale activiteiten opvalt: in driekwart van alle intersectorale preventieactiviteiten zijn vertegenwoordigers van overheden betrokken.

De welzijnssector vormt de middenmoot, met een deelname aan bijna één op de vijf preventieactiviteiten (17,7%). Dankzij hun sterkere deelname aan intersectorale activiteiten komen zij beter uit de verf dan de resterende sectoren, die een aandeel van om en bij de 10% scoren. Bij de 'kleinere' sectoren valt de vooruitgang van de arbeidssector op (van 5,2% in 2007 naar 8,4% in 2009), wat mede te wijten is aan de uitgebreide aandacht voor preventie op de werkvloer door de invoering van cao 100.

Overleg maakt bijna de helft van alle activiteiten uit. Coaching komt in ongeveer 1 op de 10 preventieactiviteiten aan bod. In de arbeidssector ligt het aandeel coaching het hoogst: in bijna 1 op de 4 activiteiten is coaching aan de orde. Ook in de onderwijssector komt coaching vaker aan bod. In beide sectoren gaat een coachingsactiviteit in regel om beleidsontwikkeling in de organisatie. Vroeginterventie is in 1 op de 20 preventieactiviteiten aan de orde. In de gezondheidssector komt dit merkelijk vaker voor, waarbij deze activiteiten even sterk naar groepen als naar individuele personen gericht zijn.

Driekwart van alle in Ginger geregistreerde preventieactiviteiten zijn gericht naar intermediaire doelgroepen (intermediairs, preventiewerkers, bestuursniveau). In activiteiten met uiteindelijke doelgroepen gaat de meeste aandacht naar jongeren uit. Dat geldt het sterkst in de onderwijssector, waar jongeren zo goed als altijd deel uitmaken van de uiteindelijke doelgroep.

In ruim 8 op de 10 preventieactiviteiten is het thema 'middelengebruik algemeen' aan de orde. Deze categorie wordt gekozen als het over het ruimere thema middelengebruik gaat, zonder specifiek in te gaan op aparte vormen van dat middelengebruik. Van de specifiek benoemde items komt alcohol het meest aan bod, gevolgd door illegale drugs. Terwijl alcohol als specifiek thema in alle sectoren zowat gelijkwaardig aan bod komt, zien we dat illegale drugs als thema iets vaker opgenomen wordt in activiteiten met de sector politie en justitie. Het thema medicatie staat vaker in de sectoren arbeid en onderwijs op het programma. In de onderwijssector geldt dat eveneens voor de thema's tabak, gokken en ICT-verslavingen. Gokken en ICT-verslavingen worden als thema's vaker opgenomen als het gaat over preventieactiviteiten naar de algemene bevolking.